IP44, IP54, IP65 ve IP67 Ne Demek? Koruma Sınıfları Rehberi
IP kodu, bir elektrikli ürünün katı cisimlere, toza ve suya karşı koruma derecesini gösteren iki rakamlı koddur. İlk rakam (0–6) katı cisim ve toz korumasını, ikinci rakam (0–9) su korumasını belirtir. Örneğin IP65 ürün tam toz korumasına ve her yönden düşük basınçlı su jetlerine karşı korumaya sahiptir. IP44 ürün ise 1 mm'den büyük cisimlere ve her yönden sıçrayan suya karşı korumalıdır. IP44, IP54, IP65 ve IP67 ne demek sorusunun cevabı, bu iki rakamın tek tek okunmasında yatar.
IP Kodu Nedir?
IP, "Ingress Protection" (giriş koruması) ifadesinin kısaltmasıdır. Kod, IEC 60529 standardına dayanır; Avrupa'da aynı standart EN 60529 olarak uygulanır. Aydınlatma armatürleri, projektörler, pano kutuları, priz ve anahtarlar gibi ürünlerin teknik etiketinde yer alır. Amaç, ürünün hangi ortamda kullanılabileceğini ortak bir dille anlatmaktır.
Kodda rakamlardan biri yerine "X" bulunabilir. Bu, o koruma türünün derecelendirilmediği anlamına gelir. Örneğin IPX7 yalnızca su korumasının 7 olduğunu, katı cisim korumasının ise derecelendirilmediğini gösterir.
IP Kodundaki Rakamlar Ne Anlama Gelir?
Birinci rakam: katı cisim ve toz koruması
| Rakam | Koruma seviyesi |
|---|---|
| 0 | Derecelendirilmemiş |
| 1 | 50 mm'den büyük cisimler (açık el ile kazara temas) |
| 2 | 12 mm'den büyük cisimler (kazara parmak teması) |
| 3 | 2,5 mm'den büyük cisimler (alet ve teller) |
| 4 | 1 mm'den büyük cisimler |
| 5 | Toza kısmi koruma; giren toz cihazın çalışmasını bozmaz |
| 6 | Toza tam koruma |
İkinci rakam: su koruması
| Rakam | Koruma seviyesi |
|---|---|
| 0 | Derecelendirilmemiş |
| 1 | Dikey düşen damlalara karşı |
| 2 | Cihaz dikeyden 15°'ye kadar eğikken dikey damlalara karşı |
| 3 | Dikeyden 60°'ye kadar açılarda su spreyine karşı |
| 4 | Her yönden sıçrayan suya karşı |
| 5 | Her açıdan düşük basınçlı su jetine karşı (6,3 mm nozül) |
| 6 | Her yönden güçlü su jetine karşı (12,5 mm nozül) |
| 7 | 15 cm ile 1 m derinlikte, en fazla 30 dakika geçici daldırmaya karşı |
| 8 | Daha uzun süreli daldırmaya karşı; test koşullarını üretici belirler |
Ayrıca 9K gibi daha yüksek basınçlı ve sıcak su ile temizliği kapsayan sınıflar vardır. Bunlar çoğunlukla karayolu araçlarında görülür.
IP44, IP54, IP65, IP66 ve IP67 Ne Demek?
| Kod | Katı cisim ve toz | Su | Genel anlamı |
|---|---|---|---|
| IP20 | 12 mm'den büyük cisimlere karşı | Koruma yok | Yalnızca kuru iç mekân |
| IP44 | 1 mm'den büyük cisimlere karşı | Her yönden sıçrayan su | Sıçrama ihtimali olan korunaklı alanlar |
| IP54 | Toza kısmi koruma | Her yönden sıçrayan su | Tozlu ve sıçramalı ortamlar |
| IP65 | Toza tam koruma | Düşük basınçlı su jeti | Yağmura ve su püskürtmeye açık alanlar |
| IP66 | Toza tam koruma | Güçlü su jeti | Daha şiddetli su jetine maruz alanlar |
| IP67 | Toza tam koruma | Geçici daldırma | Kısa süreli su altında kalma ihtimali olan yerler |
"Genel anlamı" sütunu seçimi kolaylaştırmak içindir. Bir ürünün gerçekte hangi ortamda kullanılabileceği, üreticinin teknik belgesinde ve kullanım talimatında yazılıdır.
IP66 ile IP67 Arasındaki Fark Nedir?
IP67 rakam olarak daha büyüktür, ancak her zaman IP66'yı kapsadığı anlamına gelmez. IP66 güçlü su jetine, IP67 ise geçici daldırmaya karşı korumayı sınar. Bir aydınlatma üreticisi, bazı yapılarda IP66 testinin IP67 testinden daha zorlayıcı olabildiğini belirtir. Bu yüzden birçok armatür hem IP66 hem IP67 olarak derecelendirilir. Ürünün her iki kodu da taşıyıp taşımadığı etiketten veya teknik belgeden kontrol edilmelidir.
IP Sınıfı Nasıl Seçilir?
- Kullanım yerini belirleyin: Kuru iç mekân, nemli iç mekân, yağmura açık dış mekân veya yıkama yapılan alan farklı koruma düzeyleri gerektirir.
- Toz ve su ihtimalini ayrı değerlendirin: İlk rakam tozu, ikinci rakam suyu anlatır. Yalnızca tek rakama bakmak eksik karar verdirir.
- Daha yüksek rakamı otomatik olarak daha iyi saymayın: Her kullanım yeri için en yüksek sınıf gerekmez. Önemli olan, ortamın gerektirdiği korumayı karşılamasıdır.
- Banyo ve benzeri ıslak hacimlerde dikkatli olun: Bu alanlarda uygun koruma sınıfı tesisat standartlarına ve yetkili elektrikçinin değerlendirmesine bağlıdır.
IP Kodunun Sınırları
IP kodu yalnızca katı cisim, toz ve suya karşı korumayı anlatır. Darbe dayanımı, güneş ışığına karşı dayanıklılık veya korozyon direnci hakkında bilgi vermez. Ayrıca IP sınıfı, ürünün doğru monte edilmesi koşuluyla geçerlidir. Kablo girişleri, rakorlar ve contalar düzgün kapatılmazsa ürünün koruma sınıfı korunmaz. Bir IP65 ürün sürekli su altında kullanım için tasarlanmış değildir.
Güvenlik Uyarısı
Dış mekân ve nemli alanlardaki elektrik bağlantıları su girişine karşı doğru yalıtılmalıdır. Bu bağlantılar enerji kesilerek ve yetkili bir elektrikçi tarafından yapılmalıdır.
IP Sınıfına Göre Ürün Seçimi İçin Bağlantılar
Dış mekân armatürlerini Bahçe Armatürleri kategorisinde, daha geniş ürün yelpazesini ise Aydınlatma Armatürleri ve LED Aydınlatma kategorilerinde inceleyebilirsiniz. Ürün seçerken başlıkta yazan IP değerini teknik özellikler bölümüyle karşılaştırın.
IP sınıfının ankastre armatürlerdeki yeri için Ankastre LED Armatürler Nedir?, lümen ve renk geriverimi gibi diğer teknik değerler için LED Aydınlatma Teknolojileri yazısı faydalı olabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
IP65 ne demek?
IP65, ürünün toza tamamen karşı korumalı olduğunu ve her açıdan gelen düşük basınçlı su jetlerine karşı korunduğunu gösterir. Su altında kullanıma uygun olduğu anlamına gelmez.
IP44 ile IP54 arasındaki fark nedir?
İkisi de her yönden sıçrayan suya karşı korur. Fark birinci rakamdadır: IP44, 1 mm'den büyük cisimlere karşı korurken IP54 toza kısmi koruma sağlar.
IP67, IP65'ten daha mı iyidir?
Su koruması bakımından farklı bir testtir. IP65 su jetine, IP67 geçici daldırmaya karşı korumayı gösterir. Hangisinin uygun olduğu kullanım ortamına bağlıdır; IP67 ürünün otomatik olarak güçlü jete dayanıklı olduğu varsayılmamalıdır.
IP44 ürün dış mekânda kullanılabilir mi?
IP44 her yönden sıçrayan suya karşı korur. Yağmura, su jetine veya su basmasına açık alanlar için daha yüksek koruma gerekebilir. Kesin karar için ürünün teknik belgesindeki kullanım alanına bakın.
IP kodundaki X harfi ne demek?
X, o koruma türünün derecelendirilmediğini gösterir. Örneğin IPX7 yalnızca su korumasının derecelendirildiğini belirtir.
IP sınıfı zamanla düşer mi?
IP sınıfı ürünün üretimdeki yapısına göre verilir. Contaların aşınması, hasar veya hatalı montaj koruma düzeyini düşürebilir. Bu nedenle bağlantılar ve contalar zaman zaman kontrol edilmelidir.